آیا عمل پروستات خطرناک است؟

بزرگی خوش‌خیم پروستات (BPH) مشکلی شایع در مردان میانسال و سالمند است که با علائمی مانند تکرر ادرار و ضعیف شدن جریان ادرار همراه می‌شود. پس از آن‌که دارودرمانی دیگر نتواند علائم بیمار را به خوبی کنترل کند یا عوارض ناشی از بزرگی پروستات ایجاد شود، جراحی به عنوان یکی از گزینه‌های درمانی مطرح می‌شود. سوالی که در این موقعیت برای بسیاری از بیماران پیش می‌آید این است که آیا عمل پروستات خطرناک است و چه عوارضی ممکن است به دنبال داشته باشد؟

دکتر مجید فرجی (فوق تخصص قلب و عروق | فلوشیپ اینترونشنال کاردیولوژی)
عضو هیأت علمی دانشگاه تهران | مسئول فنی بخش آنژیوگرافی در هتل بیمارستان گاندی
برای مشاوره و تعیین وقت تماس بگیرید:     ۰۹۹۱۴۰۱۸۹۲۰   -   ۲۶۷۴۹۴۸۰-۰۲۱

✅  یا به‌صورت آنلاین نوبت رزرو کنید:   [رزرو آنلاین نوبت]

درمان قطعی پروستات بدون عمل جراحی (آمبولیزاسیون پروستات)  |  درمان گرفتگی رگ بدون عمل جراحی (روتابلاتور) | درمان قطعی واریس بدون عمل جراحی
 

کلینیک و مطب دکتر مجید فرجی ارائه‌دهنده خدمات تخصصی قلب و عروق شامل درمان پروستات بدون جراحی، درمان واریس بدون جراحی، آنژیوگرافی، اکوکاردیوگرافی، نوار قلب، تست ورزش، هولتر فشار و ریتم

واقعیت این است که جراحی پروستات، به‌خصوص عمل TURP یا تراشیدن پروستات از طریق مجرا، در بسیاری از بیماران با موفقیت انجام می‌شود؛ اما مانند هر عمل جراحی دیگری بدون ریسک نیست. البته روش‌های دیگری نیز برای درمان بزرگی پروستات وجود دارند؛ از جمله لیزر پروستات (HoLEP)، جراحی باز پروستات و آمبولیزاسیون پروستات (PAE) که هر کدام مزایا و محدودیت‌ها خود را دارند.

در ادامه بررسی می‌کنیم که آیا عمل پروستات واقعاً خطرناک است، چه عوارضی ممکن است ایجاد کند و چه روش‌های جایگزینی برای کاهش این خطرات وجود دارد.

خطر عمل پروستات چیست؟ عوارض شایع، خطرات جدی و راه‌های کاهش ریسک

عمل TURP سال‌هاست که به عنوان استاندارد طلایی درمان بزرگی پروستات شناخته می‌شود. با وجود عوارض کوتاه‌مدت و بلندمدت احتمالی، همچنان یکی از مؤثرترین روش‌ها برای بهبود علائم ادراری ناشی از بزرگی پروستات محسوب می‌شود. مطالعات منتشرشده در World Journal of Urology در سال ۲۰۲۴ نشان داده‌اند که شایع‌ترین عوارض TURP شامل خونریزی، احتباس ادرار، تنگی مجرا و سندرم TURP (افت سدیم) هستند.

در جدول زیر می‌توانید خطرات جراحی TURP به همراه احتمال بروزشان را مشاهده کنید:

در ادامه مفصل‌تر به عوارض عمل پروستات و میزان شیوع هر یک از آن‌ها می‌پردازیم.

عوارض عمل پروستات

عمل پروستات می‌تواند عوارض کوتاه‌مدت یا بلندمدتی داشته باشد که شدت آن‌ها از فردی به فرد دیگر متفاوت است. بسیاری از این عوارض موقتی هستند و طی چند هفته یا چند ماه برطرف می‌شوند، اما برخی از آن‌ها ممکن است نیازمند پیگیری و درمان باشند.

1. بی‌اختیاری ادرار بعد از عمل پروستات

نشت خفیف ادرار در هفته‌های ابتدایی پس از جراحی تا حدی طبیعی است و معمولاً با بهبود عضلات کف لگن برطرف می‌شود. مطالعات نشان می‌دهند بی‌اختیاری دائمی ادرار تنها در حدود ۱ تا ۳ درصد بیماران رخ می‌دهد. اگر بی‌اختیاری بیش از چند ماه ادامه پیدا کند یا باعث اختلال در کیفیت زندگی شود، لازم است بیمار توسط پزشک متخصص ارزیابی شود.

2. خونریزی بعد از عمل پروستات و لخته خون

وجود مقدار کمی خون در ادرار طی دو تا سه هفته نخست طبیعی محسوب می‌شود. با این حال، خونریزی شدید، دفع لخته‌های بزرگ یا نیاز مکرر به شست‌وشوی مثانه نیازمند بررسی فوری پزشکی است.

مطابق دستورالعمل‌های انجمن اورولوژی اروپا (EAU)، حدود ۸ درصد بیماران ممکن است به انتقال خون نیاز پیدا کنند.

3. عفونت ادراری بعد از عمل

وجود سوند ادراری پس از جراحی می‌تواند احتمال عفونت را افزایش دهد. علائمی مانند تب، سوزش شدید ادرار، بوی نامطبوع ادرار یا درد لگنی می‌توانند نشانه عفونت باشند.

4. تنگی مجرای ادرار بعد از جراحی

تنگی مجرا یکی از عوارض دیررس جراحی پروستات است و در حدود ۳ درصد بیماران دیده می‌شود. عواملی مانند دیابت، عفونت ادراری، طولانی شدن زمان جراحی، حجم بالای پروستات و ماندن طولانی سوند می‌توانند خطر آن را افزایش دهند.

5. برگشت ادرار به مثانه (انزال پس‌رونده)

شایع‌ترین عارضه جنسی پس از TURP، انزال پس‌رونده است. در این وضعیت، مایع منی به جای خروج از آلت تناسلی وارد مثانه می‌شود.

بر اساس منابع Elsevier، حدود ۶۵ درصد بیماران پس از عمل این وضعیت را تجربه می‌کنند. این عارضه معمولاً خطری برای سلامت فرد ندارد اما می‌تواند بر باروری تأثیر بگذارد.

6. اختلال نعوظ بعد از عمل پروستات

بسیاری از مردان نگران عملکرد جنسی خود پس از جراحی هستند. اگرچه احتمال اختلال نعوظ وجود دارد، اما مطالعات جدید میزان بروز آن را نسبتاً پایین گزارش کرده‌اند. در صورت بروز مشکل، گزینه‌های درمانی مختلفی از جمله داروها و روش‌های توان‌بخشی جنسی در دسترس هستند.

علائم خطر بعد از عمل

برخی علائم پس از جراحی نیازمند مراجعه فوری به پزشک هستند:

• تب و لرز
• ناتوانی در ادرار کردن
• خونریزی شدید
• دفع لخته‌های بزرگ خون
• درد شدید و غیرعادی
• تنگی نفس یا ضعف شدید

نادیده گرفتن این علائم می‌تواند خطرناک باشد و باید در اسرع وقت بررسی شوند.

دکتر مجید فرجی (فوق تخصص قلب و عروق | فلوشیپ اینترونشنال کاردیولوژی)
عضو هیأت علمی دانشگاه تهران | مسئول فنی بخش آنژیوگرافی در هتل بیمارستان گاندی
برای مشاوره و تعیین وقت تماس بگیرید:     ۰۹۹۱۴۰۱۸۹۲۰   -   ۲۶۷۴۹۴۸۰-۰۲۱

✅  یا به‌صورت آنلاین نوبت رزرو کنید:   [رزرو آنلاین نوبت]

درمان قطعی پروستات بدون عمل جراحی (آمبولیزاسیون پروستات)  |  درمان گرفتگی رگ بدون عمل جراحی (روتابلاتور) | درمان قطعی واریس بدون عمل جراحی
 

کلینیک و مطب دکتر مجید فرجی ارائه‌دهنده خدمات تخصصی قلب و عروق شامل درمان پروستات بدون جراحی، درمان واریس بدون جراحی، آنژیوگرافی، اکوکاردیوگرافی، نوار قلب، تست ورزش، هولتر فشار و ریتم

مراقبت‌‌های بعد از عمل پروستات

رعایت مراقبت‌های پس از جراحی نقش مهمی در کاهش عوارض دارد:

• مصرف کافی مایعات
• پرهیز از بلند کردن اجسام سنگین
• جلوگیری از یبوست
• مصرف منظم داروهای تجویز شده
• خودداری از فعالیت شدید برای چند هفته
• مراجعه منظم برای ویزیت‌های پس از عمل

درمان بهتری وجود دارد؟

اگرچه TURP همچنان یکی از مؤثرترین روش‌های درمانی محسوب می‌شود، اما پیشرفت تکنولوژی پزشکی دو روش جدید و کم‌تهاجمی‌تر را در اختیار بیماران قرار داده است؛ لیزر پروستات (HoLEP) و آمبولیزاسیون پروستات (PAE). این روش‌ها در بسیاری از بیماران می‌توانند با دوره نقاهت کوتاه‌تر و عوارض کمتر همراه باشند.

لیزر پروستات (HoLEP)

HoLEP یکی از پیشرفته‌ترین روش‌های درمان بزرگی پروستات است. در این تکنیک، با استفاده از انرژی لیزر، بافت اضافی پروستات از داخل مجرا جدا شده و بدون نیاز به برش جراحی خارج می‌شود.

عوارض لیزر پروستات (HoLEP) شامل سوزش ادرار، تکرر ادرار و بی‌اختیاری موقت ادرار است که معمولاً طی هفته‌ها یا ماه‌های نخست بهبود پیدا می‌کنند. با این حال، دوره نقاهت این روش در مقایسه با بسیاری از جراحی‌های سنتی کوتاه‌تر است.

آمبولیزاسیون پروستات؛ کم‌عارضه‌ترین روش!

آمبولیزاسیون پروستات یا PAE یکی از جدیدترین روش‌های درمانی است که بدون جراحی باز و بدون بیهوشی عمومی انجام می‌شود. در این روش، پزشک با مسدود کردن عروق تغذیه‌کننده پروستات باعث کوچک شدن تدریجی آن می‌شود.

مطالعات جدید نشان داده‌اند میزان عوارض کلی در PAE حدود ۳۵٫۵ درصد و در TURP حدود ۶۰٫۶ درصد است.

مزایای درمان PAE در یک نگاه

سخن پایانی

عمل پروستات برای رفع مشکلاتی مانند تکرر ادرار، احتباس ادراری، ضعیف شدن جریان ادرار، تخلیه ناقص مثانه و سایر عوارض ناشی از بزرگی خوش‌خیم پروستات انجام می‌شود. خوشبختانه امروزه پزشکان متخصص بر اساس اندازه پروستات، شدت علائم، سن بیمار، بیماری‌های زمینه‌ای و شرایط عمومی سلامت فرد می‌توانند مناسب‌ترین روش درمانی را انتخاب کنند.

اگر با مشکلات ادراری ناشی از بزرگی پروستات روبه‌رو هستید و می‌خواهید درباره بهترین روش درمان برای شرایط خود اطلاعات بیشتری کسب کنید، مشاوره با دکتر مجید فرجی می‌تواند به شما در انتخاب آگاهانه‌تر و دریافت مناسب‌ترین درمان کمک کند.

سوالات متداول درباره خطر عمل پروستات