طی پیشرفتهای یک دهه اخیر در زمینه پزشکی مداخلهای و تصویربرداری پیشرفته عروقی، تحول چشمگیری در شیوه درمان بیماریهای عروقی به وجود آمده و رویکردهای نوینی برای درمان این مشکلات معرفی شدهاند. پزشکان به کمک این روشها (درمان اندوواسکولار) میتوانند بسیاری از اختلالات عروقی را بدون نیاز به جراحی باز و تنها از طریق ورود ابزارهای بسیار ظریف به داخل رگها درمان کنند.
امروزه درمان عروق با کاتتر به عنوان استانداردی موثر و کمتهاجمی در بسیاری از مراکز درمانی جهان مورد استفاده قرار میگیرند و توانستهاند روند درمان بیماران قلبی و عروقی را متحول کنند. برای آشنایی بیشتر با درمان رگ با کاتتر و کاربردها و مزایای آن، تا انتهای این مطلب همراه ما باشید.
درمان عروق با کاتتر یکی از مؤثرترین روشهای کمتهاجمی پزشکی نوین است که امکان درمان بسیاری از مشکلات عروقی را بدون نیاز به جراحی باز فراهم میکند.
عضو هیأت علمی دانشگاه تهران | مسئول فنی بخش آنژیوگرافی در هتل بیمارستان گاندی
برای مشاوره و تعیین وقت تماس بگیرید: ۰۹۹۱۴۰۱۸۹۲۰ - ۲۶۷۴۹۴۸۰-۰۲۱
✅ یا بهصورت آنلاین نوبت رزرو کنید: [رزرو آنلاین نوبت]
کلینیک و مطب دکتر مجید فرجی ارائهدهنده خدمات تخصصی قلب و عروق شامل آنژیوگرافی، درمان واریس، آمبولیزاسیون پروستات بدون جراحی، اکوکاردیوگرافی، نوار قلب، تست ورزش، هولتر فشار و ریتم
درمان اندوواسکولار چیست؟
درمان اندوواسکولار یا درمان عروق با کاتتر روشهای کمتهاجمی هستند که در آن، پزشک با استفاده از یک لوله نازک و انعطافپذیر به نام کاتتر وارد سیستم عروقی بدن شده و مشکلات عروقی را از داخل رگها درمان میکند. در این روشها، ابزارهای دقیق و ظریف درمانی از طریق همان کاتتر به محل مورد نظر هدایت میشوند تا انسدادها، تنگیها یا سایر اختلالات عروقی برطرف شوند.
در کنار کاتتر از تصویربرداری پیشرفته مانند اشعه ایکس زنده (Fluoroscopy) استفاده میشود تا پزشکان بتوانند مسیر حرکت ابزارها در داخل رگها را بهطور دقیق مشاهده و کنترل کنند. این فرآیند در علم پزشکی با عنوان کاتتریزاسیون عروق شناخته میشود.
درمان رگ با کاتتر چگونه انجام میشود؟
در این روش، لوله باریکی به نام کاتتر از طریق یک سوراخ کوچک در شریان کشاله ران (فمورال)، مچ دست (رادیال) و گاهی بازو وارد بدن میشود. سپس این کاتتر تحت هدایت تصویربرداری پزشکی توسط متخصص به سمت رگ یا ناحیهای که دچار مشکل شده هدایت میگردد.
بدین ترتیب پزشک میتواند از طریق همین مسیر باریک و بدون جراحی باز، بسیاری از مشکلات عروقی مانند تنگی رگها، انسداد عروقی یا لختههای خون را درمان کند. در این فرآیند از ابزارهایی مانند بالونهای مخصوص، استنتها یا دستگاههای خارجکننده لخته برای باز کردن رگ و بازگرداندن جریان طبیعی خون استفاده میشود.
اکنون که متوجه شدید درمان اندوواسکولار و کاتتریزاسیون عروق چیست، در بخش بعدی با مهمترین روشهای درمان عروق با کاتتر و کاربرد هر یک در درمان بیماریهای مختلف عروقی آشنا میشویم.
مهمترین روشهای درمان عروق با کاتتر
درمان کمتهاجمی عروق به دلیل اثربخشی بالا، کاهش عوارض جراحی و دوره نقاهت کوتاهتر، امروزه بین بیماران و پزشکان بسیار مورد توجه قرار گرفته است. در ادامه با پنج روش رایج درمان عروق با استفاده از کاتتر آشنا میشویم.
۱. آنژیوپلاستی (Angioplasty)
آنژیوپلاستی با کاتتر برای باز کردن رگهای تنگ یا مسدود شده یکی از رایجترین روشهای درمانی در بیماریهای عروقی به شمار میرود. این تکنیک باعث باز شدن مسیر جریان خون در رگهای آسیبدیده میشود.
در این روش ابتدا یک بالون کوچک که در انتهای کاتتر قرار دارد به محل تنگی رگ هدایت میشود. سپس با باد شدن بالون، دیوارههای رگ باز شده و مسیر عبور خون دوباره گشاد میشود.
۲. استنت گذاری (Stent Placement)
استنتگذاری نیز از روشهای کمتهاجمی درمان عروق است که برای باز نگه داشتن رگهای تنگ یا مسدود استفاده میشود. اغلب از این روش پس از آنژیوپلاستی استفاده میشود تا از تنگ شدن مجدد رگ جلوگیری شود.
استنت در واقع یک شبکه فلزی کوچک است که داخل رگ قرار میگیرد و به حفظ باز بودن آن کمک میکند. جالب است بدانید که امروزه استنتهای دارویی نیز طراحی شدهاند که با آزادسازی دارو احتمال تنگی مجدد رگ را کاهش میدهند.
۳. ترومبکتومی (Thrombectomy)
ترومبکتومی روشی برای خارج کردن لخته خون از داخل رگ است که در دستهبندی روشهای درمانی اندوواسکولار قرار میگیرد. این روش بیشتر برای درمان سکته مغزی حاد یا انسدادهای شدید عروقی مورد استفاده قرار میگیرد.
برای انجام این روش، پزشک با استفاده از ابزارهای مخصوص که از طریق کاتتر وارد رگ میشوند، لخته خون را گرفته و از داخل رگ خارج میکند تا جریان طبیعی خون دوباره برقرار شود.
۴. درمان آنوریسم با استنت گرافت
آنوریسم یا همان اتساع و برآمدگی غیرطبیعی دیواره رگ، یکی از مشکلات جدی عروقی است که در برخی موارد میتواند خطر پارگی رگ را به همراه داشته باشد. برای درمان این عارضه در بسیاری از موارد از استنت گرافت (Stent Graft) استفاده میشود.
درمان آنوریسم با روش اندوواسکولار به این صورت انجام میشود که استنت از طریق کاتتر به محل آنوریسم هدایت شده و در آنجا باز میشود تا از فشار مستقیم جریان خون بر دیواره ضعیف رگ جلوگیری کند.
۵. آترکتومی (Atherectomy)
گاهی تنگی عروق در بیماران به دلیل رسوبات سخت و کلسیمی ایجاد میشود که با روشهای معمول بهراحتی باز نمیشوند. در چنین شرایطی از روش آترکتومی استفاده میشود.
در این روش دستگاههای مخصوصی از طریق همان لولههای باریک کاتتر وارد رگ شده و رسوبات سخت و پلاکهای تجمعیافته در دیواره رگ را تراش داده یا خرد میکنند تا مسیر جریان خون دوباره باز شود.
| روش درمان با کاتتر | کاربرد اصلی | نحوه انجام | مزیت مهم |
|---|---|---|---|
| آنژیوپلاستی (Angioplasty) | باز کردن رگهای تنگ یا مسدود | بالون کوچکی از طریق کاتتر به محل تنگی هدایت شده و با باد شدن باعث باز شدن رگ میشود. | بهبود سریع جریان خون بدون نیاز به جراحی باز |
| استنتگذاری (Stent Placement) | جلوگیری از تنگ شدن مجدد رگ | یک شبکه فلزی کوچک داخل رگ قرار میگیرد تا دیواره رگ باز باقی بماند. | حفظ باز بودن رگ در بلندمدت |
| ترومبکتومی (Thrombectomy) | خارج کردن لخته خون از رگ | ابزارهای مخصوص از طریق کاتتر وارد رگ شده و لخته خون را خارج میکنند. | بازگشت سریع جریان طبیعی خون |
| استنت گرافت برای آنوریسم | درمان اتساع یا برآمدگی غیرطبیعی رگ | استنت پوشیده شده از طریق کاتتر در محل آنوریسم قرار میگیرد تا فشار جریان خون کاهش یابد. | کاهش خطر پارگی رگ بدون جراحی باز |
| آترکتومی (Atherectomy) | برداشتن پلاک و رسوبات سخت داخل رگ | دستگاههای مخصوص از طریق کاتتر وارد رگ شده و رسوبات را تراش داده یا خرد میکنند. | مناسب برای تنگیهای شدید و کلسیمی عروق |
چه کسانی کاندید درمان عروق با کاتتر هستند؟
مداخله عروقی با کاتتر برای بسیاری از بیماران مبتلا به مشکلات عروقی گزینهای موثر و ایمن محسوب میشود. برای مثال استفاده از کاتتر در درمان گرفتگی عروق پا و عروق قلب بسیار رایج است و در بسیاری از موارد جایگزین مناسبی برای جراحیهای سنگین محسوب میشود.
از این روش برای درمانهای زیر استفاده میشود:
- استفاده از کاتتر در درمان تنگی عروق قلب
- استفاده از کاتتر در درمان انسداد عروق پا
- استفاده از کاتتر در درمان لختههای عروقی
- استفاده از کاتتر در درمان آنوریسمهای عروقی
- استفاده از کاتتر در درمان برخی ناهنجاریهای عروقی
آیا درمان با کاتتر ایمن است؟
روشهای اندوواسکولار به طور کلی در سراسر جهان به عنوان روشهایی ایمن و موثر شناخته میشوند. با این حال مانند هر اقدام پزشکی دیگری، احتمال بروز برخی عوارض هرچند نادر وجود دارد. این عوارض ممکن است شامل خونریزی خفیف در محل ورود کاتتر، واکنش به ماده حاجب یا در موارد نادر آسیب به دیواره رگ باشد. با انتخاب پزشک متخصص و انجام این روش در مراکز درمانی مجهز، احتمال بروز این عوارض به حداقل میرسد.
سخن پایانی
درمان عروق با کاتتر یکی از مهمترین تحولات پزشکی مدرن در حوزه قلب و عروق است. روشهایی که توانستهاند بسیاری از مشکلات جدی مانند تنگی عروق، لختههای خونی و برخی ناهنجاریهای عروقی را بدون نیاز به جراحی باز درمان کنند. اگر علائمی مانند درد قفسه سینه، بیحسی یا درد در پاها هنگام راه رفتن، سرگیجه یا علائم ناگهانی عصبی دارید، بهتر است آنها را نادیده نگیرید و با یک متخصص قلب و عروق با تجربه مشورت کنید تا در صورت نیاز بررسیهای دقیقتر انجام شود.
دکتر مجید فرجی، متخصص قلب و عروق، با بهرهگیری از روشهای نوین تشخیصی و درمانی در زمینه بیماریهای عروقی، آماده ارائه خدمات تخصصی و بررسی دقیق مشکلات قلبی و عروقی بیماران است.
عضو هیأت علمی دانشگاه تهران | مسئول فنی بخش آنژیوگرافی در هتل بیمارستان گاندی
برای مشاوره و تعیین وقت تماس بگیرید: ۰۹۹۱۴۰۱۸۹۲۰ - ۲۶۷۴۹۴۸۰-۰۲۱
✅ یا بهصورت آنلاین نوبت رزرو کنید: [رزرو آنلاین نوبت]
کلینیک و مطب دکتر مجید فرجی ارائهدهنده خدمات تخصصی قلب و عروق شامل آنژیوگرافی، درمان واریس، آمبولیزاسیون پروستات بدون جراحی، اکوکاردیوگرافی، نوار قلب، تست ورزش، هولتر فشار و ریتم
سوالات متداول درمان عروق با کاتتر
1. درمان عروق با کاتتر چیست؟
درمان عروق با کاتتر (اندوواسکولار) روشی کمتهاجمی است که در آن پزشک با ورود یک لوله باریک به داخل رگ، تنگیها، انسدادها یا لختههای خونی را بدون جراحی باز درمان میکند.
2. آیا درمان با کاتتر خطرناک است؟
این روش در مراکز تخصصی ایمن و مؤثر محسوب میشود. عوارض آن معمولاً خفیف و نادر هستند و نسبت به جراحی باز خطر و دوره نقاهت کمتری دارد.
3. درمان عروق با کاتتر چگونه انجام میشود؟
کاتتر از طریق یک سوراخ کوچک در کشاله ران یا مچ دست وارد رگ میشود و تحت هدایت تصویربرداری پیشرفته به محل مشکل هدایت شده و درمان انجام میشود.
4. آنژیوپلاستی و استنتگذاری چه تفاوتی دارند؟
در آنژیوپلاستی از بالون برای باز کردن رگ استفاده میشود، اما در استنتگذاری یک شبکه فلزی کوچک داخل رگ قرار میگیرد تا از تنگ شدن مجدد آن جلوگیری کند.
5. درمان لخته خون با کاتتر چگونه است؟
در روش ترومبکتومی، پزشک با ابزارهای مخصوص که از طریق کاتتر وارد رگ میشوند، لخته خون را خارج کرده و جریان طبیعی خون را برقرار میکند.
6. چه کسانی کاندید درمان اندوواسکولار هستند؟
بیمارانی که دچار تنگی عروق قلب، انسداد عروق پا، لختههای عروقی یا برخی آنوریسمها هستند، ممکن است گزینه مناسبی برای این روش باشند.
7. دوره نقاهت درمان عروق با کاتتر چقدر است؟
به دلیل کمتهاجمی بودن، اکثر بیماران طی چند روز میتوانند به فعالیتهای عادی خود بازگردند.
