آمبولیزاسیون پروستات چیست؟ کاملترین راهنمای علمی + مزایا و عوارض
آمبولیزاسیون پروستات، یک روش نوین و کمتهاجمی در درمان بزرگی خوشخیم پروستات میباشد. امروزه این عارضه، بیش از نیمی از مردان بالای ۵۰ سال را تحت تأثیر قرار میدهد و میتواند موجب تکرر ادرار، ضعف جریان ادرار، احساس تخلیه نشدن مثانه و بیدار شدنهای مکرر شبانه شود. با پیشرفت چشمگیر روشهای تصویربرداری و رادیولوژی مداخلهای، عمل آمبولیزاسیون پروستات به عنوان جایگزینی ارزشمند برای جراحیهای کلاسیک معرفی شده و در سالهای اخیر، توجه بسیاری از متخصصان اورولوژی و رادیولوژی را به خود جلب کرده است.
آمبولیزاسیون شریان پروستات (PAE) بهطور قابل توجهی علائم دستگاه ادراری تحتانی را در پیگیری ۱۲ ماهه بهبود بخشید و تنها در ۰.۳٪ از موارد، عوارض شدید گزارش شد.
این روش معمولاً توسط متخصصان رادیولوژی مداخلهای انجام میشود؛ اما به دلیل نیاز به ارزیابی دقیق عروق و وضعیت همودینامیک بیمار، در برخی مراکز حضور متخصصان قلب و عروق مانند دکتر مجید فرجی نیز در بررسیهای اولیه نقش مهمی ایفا میکند.
آمبولیزاسیون شریان پروستات چیست؟
در روش آمبولیزاسیون، شریانهایی که خونرسانی به بافت پروستات را بر عهده دارند، با ذرات بسیار ریز و بیخطر مسدود میشوند. کاهش جریان خون سبب کوچک شدن تدریجی پروستات و کاهش فشار بر مجرای ادرار میشود.
این تکنیک با سوزن گذاری از طریق شریان ساعد یا کشاله ران انجام میشود و با هدایت تصویربرداری دیجیتال، رادیولوژیست مداخلهای ذرات میکروسکوپی را مستقیماً به شاخههای شریانی پروستات هدایت میکند. در نتیجه از همان روزهای ابتدایی، علائم ادراری بیمار شروع به بهبود میکند.
برخلاف جراحیهای تهاجمی، در این روش برش جراحی وجود ندارد، بیهوشی عمومی انجام نمیشود و بیمار معمولاً همان روز یا فردای عمل مرخص میشود.
مزایای عمل آمبولیزاسیون پروستات
این عمل دارای مزایای بالینی متعددی است که برخی از آنها عبارتاند از:
- کاهش اندازه پروستات بین ۲۰ تا ۵۰ درصد طی ۳ تا ۶ ماه
- کاهش قابلتوجه شاخص علائم ادراری
- حفظ عملکرد جنسی و عدم ایجاد انزال پسگرد که در برخی جراحیها شایع است
در کنار این موارد، امکان انجام عمل به صورت سرپایی، دوران نقاهت کوتاه و حداقل درد پس از عمل باعث شده این روش در جهان محبوب شود.
جدول مزایا و معایب آمبولیزاسیون پروستات
| مزایا | توضیح | معایب | توضیح |
|---|---|---|---|
| کمتهاجمی | بدون برش جراحی و بیهوشی عمومی | احساس سنگینی لگن | معمولاً طی چند روز برطرف میشود |
| سرپایی و دوران نقاهت کوتاه | بیمار همان روز یا فردای عمل مرخص میشود | تکرر ادرار موقت | طی چند روز اول ممکن است رخ دهد |
| حفظ عملکرد جنسی | بدون انزال پسگرد | احتمال نیاز به تکرار درمان | در برخی بیماران ممکن است لازم شود |
| کاهش اندازه پروستات | ۲۰ تا ۵۰ درصد طی ۳ تا ۶ ماه | عفونت خفیف یا ورود ناخواسته ذرات | نادر و با مهارت پزشک قابل پیشگیری |
| کاهش شاخص علائم ادراری | بهبود قابلتوجه جریان ادرار و کاهش دفعات ادرار | — | — |
عوارض آمبولیزاسیون پروستات
معایب آمبولیزاسیون پروستات معمولاً خفیف و گذرا هستند و نباید آنها را بسیار نگران کننده دانست. مهمترین موارد گزارش شده شامل احساس سنگینی لگن، تکرر ادرار طی چند روز اول و احتمال نیاز به تکرار درمان در برخی بیماران است.
موارد نادرتر مانند عفونت خفیف یا ورود ناخواسته ذرات به عروق دیگر نیز با تکنیک صحیح، مهارت پزشک و تصویربرداری دقیق به حداقل میرسند. به همین دلیل، مراجعه به متخصص باتجربه و انجام تستها دقیق و اصولی، اهمیت زیادی خواهد داشت.
آمبولیزاسیون پروستات در تهران
در سالهای اخیر، به دلیل دسترسی به تجهیزات پیشرفته آنژیوگرافی و حضور رادیولوژیستهای مداخلهای آموزش دیده، آمبولیزاسیون پروستات در تهران به سرعت رشد کرده است. بسیاری از بیماران از شهرهای دیگر برای انجام این روش به تهران مراجعه میکنند، زیرا مراکز پایتخت امکانات لازم مانند angiography suite، تصویربرداری دیجیتال لحظهای و تیمهای چندتخصصی (اورولوژی، قلب و عروق، بیهوشی و رادیولوژی مداخلهای) را فراهم کردهاند. در همه این موارد، معاینههای اولیه شامل ارزیابی قلبی انجام میشود تا وضعیت عروقی بیمار به دقت بررسی شود و عمل با کمترین ریسک انجام شود. دکتر مجید فرجی با تخصص و تجربه بالای خود در زمینه تشخیص و درمان بیماریهای قلبی و عروقی، میتوانند مسیر درمان را برای شما هموارتر نمایند.
هزینه آمبولیزاسیون پروستات چگونه تعیین میشود؟
هزینه انجام آمبولیزاسیون پروستات در ایران با توجه به نوع بیمارستان (خصوصی یا دولتی)، نوع تجهیزات تصویربرداری، مواد مصرفی (ذرات آمبولیک و کاتترها) و مدتزمان بستری متفاوت میباشد.
در تهران، هزینه این روش معمولاً بین ۲۰ تا ۴۰ میلیون تومان متغیر میباشد. نکته قابل توجه این است که با توجه به سرپایی بودن عمل، کاهش نیاز به بستری طولانی و عدم قطع طولانیمدت داروها، هزینه نهایی برای بسیاری از بیماران نسبت به جراحیهای سنتی مقرون به صرفهتر خواهد بود و عوارض شایع و شدیدی نیز در مورد آن وجود ندارد.
جدول روند عمل آمبولیزاسیون پروستات و نکات مراقبتی
| مرحله / زمان | توضیح | نکات مهم برای بیمار |
|---|---|---|
| قبل از عمل | ارزیابی کامل قلب و عروق، آزمایشها و تصویربرداری | مصرف داروهای خاص و شرایط قلبی را با پزشک در میان بگذارید |
| شروع عمل | سوزنگذاری از طریق شریان ساعد یا کشاله ران | آرامش داشته باشید و دستورات تیم پزشکی را رعایت کنید |
| هدایت ذرات آمبولیک | ذرات ریز به شاخههای شریانی پروستات هدایت میشوند | تصویربرداری دیجیتال لحظهای برای دقت عمل انجام میشود |
| پایان عمل | خارج کردن ابزار و بستن محل ورود | محل پانسمان را تمیز نگه دارید و فشار ملایم اعمال کنید |
| روزهای ابتدایی بعد از عمل | شروع بهبود علائم ادراری | احتمال تکرر ادرار و سنگینی لگن وجود دارد، طبیعی و گذراست |
| پیگیری ۱ تا ۶ ماهه | کاهش اندازه پروستات و بهبود شاخص علائم ادراری | مراقبتهای منظم و مراجعات بعدی را فراموش نکنید |
چه کسانی بهترین کاندیدای آمبولیزاسیون شریان پروستات هستند؟
این روش معمولاً برای مردانی توصیه میشود که علائم متوسط تا شدید BPH دارند و تمایل به جراحی تهاجمی ندارند. علاوه بر این، آقایانی که مصرف داروهایی مانند تامسولوسین یا فیناستراید برای آنها مؤثر نبوده است نیز باید آمبولیزاسیون شریان پروستات را انجام دهند.
کاندیداهای بعدی، بیماران مسن با بیماریهای قلبیـعروقی هستند که جراحی باز برایشان خطرناک است که ارزیابی دقیق متخصصان قلب و عروق میتواند نقش تعیین کننده داشته باشد.
روش آمبولیزاسیون پروستات
آمبولیزاسیون پروستات روشی کمتهاجمی برای کوچک کردن پروستات بزرگ میباشد. در این روش، پزشک با یک سوزن وارد شریان ساعد یا کشاله ران میشود و ذرات ریز را به شریانهای پروستات میفرستد تا جریان خون محدود شود. با آمبولیزاسیون پروستات، پروستات بهتدریج کوچک میشود و علائم ادراری مثل تکرر و سختی ادرار بدون نیاز به جراحی برطرف میشوند.
جمعبندی
آمبولیزاسیون شریان پروستات یک تحول علمی در مدیریت بزرگی خوشخیم پروستات است. این روش با رویکردی کمتهاجمی، سریع و ایمن، باعث بالا رفتن کیفیت زندگی بسیاری از بیماران شده و جایگزینی مناسب برای جراحیهای تهاجمی شده است.
با انتخاب مرکز تخصصی، تیم باتجربه و بهرهگیری از تصویربرداری دقیق، احتمال بروز عوارض به حداقل میرسد و نتایج درمانی پایدار خواهند بود. تهران طی سالهای اخیر به مرکز اصلی ارائه این خدمت تبدیل شده و آینده این روش رو به گسترش است.
سوالات متداول درباره جراحی آمبولیزاسیون پروستات
بعد از آمبولیزاسیون پروستات چه مدت طول میکشد تا علائم ادراری بهتر شود؟
بیشتر بیماران از همان روزهای ابتدایی علائم ادراریشان کاهش مییابد و طی ۳ تا ۶ ماه پروستات بهطور قابلتوجه کوچک میشود.
آیا بعد از آمبولیزاسیون پروستات دوباره نیاز به درمان پیش میآید؟
در برخی بیماران ممکن است بعد از سالها نیاز به تکرار درمان باشد، اما با انتخاب مرکز تخصصی و پزشک ماهر مانند دکتز مجید فرجی، احتمال آن کم میباشد.
آیا آمبولیزاسیون پروستات باعث ناتوانی جنسی یا اختلال در نعوظ میشود؟
آمبولیزاسیون پروستات بهصورت کمتهاجمی انجام میشود و معمولاً تأثیری بر نعوظ یا عملکرد جنسی ندارد و انزال پسگرد هم ایجاد نمیکند.
منبع:
آیا این نوشته برایتان مفید بود؟
